Fundusz sołecki 2017. Ani kroku w przód.

Znane wszystkim powiedzenie mówi, że kto stoi w miejscu, ten się cofa. Nie chodzi jednak o to, że brak funduszu sołeckiego w gminie oznacza jej zacofanie. Brak funduszu skutkuje jednak brakiem doświadczenia rad sołeckich w opracowywaniu dokumentów z nim związanych a dla mieszkańców oznacza brak wprawy w decydowaniu o jego przeznaczeniu.

Możemy sobie wyobrazić, że za kilka lub kilkanaście lat Radę Gminy Wręczyca Wielka będą tworzyć osoby, które rozumiejąc czym jest społeczeństwo obywatelskie, podejmą uchwałę o tworzeniu funduszu sołeckiego. Wtedy okaże się, że nie potrafimy sprawnie poradzić sobie z wnioskami, rozliczeniami, terminami i tym wszystkim, czego właśnie uczą się samorządy w gminach tworzących fundusz. Trudno będzie doganiać liderów z wieloletnim doświadczeniem w budowie społeczeństwa obywatelskiego i nadal będziemy słyszeć narzekania, że inni to potrafią a my nie.

Uchwała o funduszu do 31 marca

O wyodrębnieniu z budżetu gminy środków stanowiących fundusz sołecki rozstrzyga rada gminy do dnia 31 marca roku poprzedzającego rok budżetowy. Jeśli raz wyrazi uchwałą taką zgodę, to w kolejnych latach już nie musi jej podejmować, w sytuacji gdy nadal jest za funkcjonowaniem funduszu sołeckiego. Nie dotyczy to braku zgody na utworzenie funduszu sołeckiego. Wtedy brak zgody trzeba uchwalać w każdym roku do dnia 31 marca, aż do zmiany decyzji na „tak“.

Statystyki mówią, że 30% gmin wiejskich i miejsko wiejskich nie wydziela z budżetu środków stanowiących fundusz sołecki. Wśród nich jest również nasza gmina, w której radni konsekwentnie, każdego roku, podejmują uchwałę, w której nie wyrażają zgody na wyodrębnienie w budżecie gminy środków stanowiących fundusz sołecki.

Uchwała Rady Gminy Wręczyca Wielka z 24.02.2017 w sprawie funduszu sołeckiegoUchwała Rady Gminy Wręczyca Wielka z 24.02.2017 w sprawie funduszu sołeckiego

Radni, którzy popierają ideę tworzenia funduszu sołeckiego, to: Anita Toborek i Wiesław Jaszczyk z Wręczycy Wielkiej, Dorota Fiącek z Bieżenia i Marcin Zomerfeld z Truskolas (nieobecny podczas głosowania) oraz Tomasz Osiński z Puszczewa.

Przeciwnikami tworzenia funduszu sołeckiego są niezmiennie radni reprezentujący pozostałą część naszej gminy: Paweł Adamik, Włodzimierz Drążek, Ryszard Francik, Paweł Kania, Krzysztof Krawczyk, Barbara Markowska, Janusz Ogłaza, Marek Prubant, Tomasz Szymański i Wiesław Żerdziński.

Obliczamy kwotę funduszu

Rada gminy przyjmując uchwałę budżetową, decyduje o przeznaczeniu konkretnych sum pieniędzy na poszczególne zadania, które będą realizowane przez gminę w roku budżetowym. A co by było, gdyby tak mieszkańcy sami zdecydowali o maleńkiej, jednoprocentowej części budżetu? Byłby… fundusz sołecki.

Fundusz sołecki, czyli w naszej gminie około 720 tys. złotych do podziału na 28 sołectw lub 26 miejscowości, zważywszy na fakt, że Truskolasy i Wręczyca Wielka to wsie, w których funkcjonują po dwa sołectwa. Skąd taka kwota? Jest ona sumą kwot funduszu sołeckiego przypadającego na poszczególne sołectwa w gminie. A w jaki sposób wylicza się kwotę należną danemu sołectwu? Na podstawie wzoru zawartego w ustawie o funduszu sołeckim:

gdzie poszczególne symbole oznaczają:

F - wysokość środków przeznaczonych na dane sołectwo, jednak nie więcej niż dziesięciokrotność Kb,

Lm - liczbę mieszkańców sołectwa,

Kb - kwotę bazową - obliczoną jako iloraz wykonanych dochodów bieżących gminy oraz liczby mieszkańców zamieszkałych na jej obszarze.

Jeżeli założymy, że wykonane dochody bieżące gminy za rok 2016 wyniosą tyle co planowane czyli 62 626 310,81 zł a liczba mieszkańców poszczególnych sołectw jest zgodna z informacją podaną na stronie Urzędu Gminy wreczyca-wielka.pl, to kwota bazowa Kb służąca do wyliczenia wysokości środków stanowiących fundusz sołecki w 2018 roku wyniesie 3541,41 zł.

Tak więc, w oparciu o powyższe wyliczenia, przybliżoną wysokość środków przeznaczonych na fundusz sołecki w naszej gminie, przedstawia poniższa tabela.

Warto zwrócić uwagę na kilka ciekawych wniosków wynikających z powyższego wyliczenia.

  1. Jeden z argumentów, jaki podnoszą przeciwnicy tworzenia funduszu sołeckiego w naszej gminie, jest taki, że przy podziale środków, małe sołectwa otrzymują znacząco mniejsze kwoty, niż sołectwa duże. Okazuje się jednak, że jest zupełnie inaczej! Ustawodawca bowiem zadbał o taki sposób obliczania należnej kwoty funduszu sołeckiego, który wspiera mniejsze społeczności. Jeżeli za kryterium przyjmiemy kwotę naliczonego funduszu sołeckiego na jednego mieszkańca sołectwa, to okazuje się, że w najmniejszych pod względem liczby mieszkańców Brzezinkach, na jednego mieszkańca przypada pięciokrotnie wyższa kwota niż w siedemnastokrotnie liczniejszej Kaleji czy dwudziestoośmiokrotnie liczniejszej Wręczycy! Taki podział środków zapewnia więc możliwość realizacji lokalnych potrzeb nawet w najmniejszych sołectwach.
  2. Gdyby w naszej gminie tworzony był fundusz sołecki, to zwolennicy podziału wsi na dwa sołectwa, jaki występuje w Truskolasach i Wręczycy Wielkiej, zyskaliby kolejny argument za utrzymaniem takiego status quo. Okazuje się bowiem, że w przybliżeniu (piszę w przybliżeniu, ponieważ nie dysponuję dokładną liczbą mieszkańców w każdym z tych sołectw a jedynie sumą dla danej miejscowości) naliczenie funduszu na całą wieś jest dwukrotnie wyższe, niż gdyby takiego podziału na dwa sołectwa w każdej z tych wsi nie było.
  3. Ustawa o funduszu sołeckim wprowadza możliwość otrzymania zwrotu części wydatków poniesionych na jego realizację przez gminę. Gmina otrzymuje zwrot z budżetu państwa części wydatków przeznaczonych na fundusz w formie dotacji celowej. Wysokość zwrotu zależy od zamożności gminy i wynosi od 20% do nawet 40% wydatków poniesionych w ramach funduszu. Przyjmując, że kwota bazowa dla naszej gminy wynosi 3541,41 zł, moglibyśmy liczyć na zwrot z budżetu państwa w wysokości 30%. Przy założeniu, że wszystkie sołectwa wykorzystałyby swoje środki w 100%, do budżetu gminy wpłynęłaby kwota dotacji w wysokości ok. 216 tys. zł.
  4. Są rady sołeckie, które obawiają się, że jeżeli gmina zarezerwuje w budżecie środki na fundusz sołecki, to nie będzie jej stać na sfinansowanie na terenie ich sołectwa większej inwestycji, znacznie przekraczającej wysokość rocznej kwoty funduszu sołeckiego. Należy pamiętać, że rada gminy może zwiększyć środki funduszu ponad wysokość obliczoną na podstawie wzoru. Jednakże zwiększona wartość środków nie jest wliczana do wydatków wykonanych w ramach funduszu, od których przysługuje częściowy zwrot budżetu państwa.

Kliknij i zobacz co zrobiliśmy w 2016 roku, aby przekonać władze gminy do tworzenia funduszu sołeckiego

Autor: Robert Broś, dodano: Środa, 8 Marzec 2017r. godz.:19:52.

Powrót do wyboru aktualności